آشنایی، تاریخچه و معرفی موسیقی ترنس و شاخه‌های آن

با شکل‌گیری موسیقی الکترونیک و رشد و گسترش آن در ابتدا به صورت یک موسیقی تجربی و سپس در فیلم‌های سینمایی و در ادامه به عنوان بخشی از سازبندی دیگر سبک‌ها، از دهه ۸۰ میلادی سبک‌های مختلف به عنوان موسیقی EDM پای خود را به دنیای موسیقی باز کردند. هاوس، دیسکو، تکنو و ... نمونه‌هایی از این سبک‌ها هستند و ترنس، سبکی از دل این‌سبک‌ها ظهور کرد و از آن پس بدل به یکی از مهم‌ترین سبک‌ها در گستره موسیقی EDM شده است.

مقدمه‌ای بر موسیقی ترنس

موسیقی ترنس از دل تجربه‌های موسیقی الکترونیک دهه ۱۹۸۰ زاده شد، در دهه ۱۹۹۰ در آلمان و بریتانیا بالید، در دهه ۲۰۰۰ به اوج جهانی رسید، و در دهه‌های بعد با چالش‌ها و تغییرات روبه‌رو شد. آن‌چه این سبک را ماندگار کرده، توانایی‌اش در ایجاد تجربه‌ای احساسی و جمعی است؛ تجربه‌ای که شنونده را از زمان و مکان جدا می‌کند و به حالتی شبیه خلسه می‌برد. ترنس نه فقط یک موسیقی برای رقص، بلکه یک سفر ذهنی و احساسی است؛ پلی میان تکنولوژی و روح انسان و همین خصیصه وجه تمایز آن با دیگر سبک‌های موسیقی EDM است.

اگر دهه ۷۰ و ۸۰ خورشیدی را به خاطر بیاورید، در آن دوران این موسیقی محبوبیت زیادی پیدا کرده بود و طرفداران زیادی داشت و بدیهی است که بخشی از خاطره جمعی خیل زیادی از طرفداران موسیقی در آن دوران باشد. این سبک با شخصیت‌های نظیر آرمین ون بورن و تیستو هواداران زیادی پیدا کرد و در گذر زمان علی‌رغم فرازوفرودهای زیاد، همچنان محبوبیت خود را حفظ کرده است.

در این مطلب و پست از سری World of Trance تلاش کرده‌ایم تا علاوه بر معرفی تاریخچه و سپس ساختار این سبک، ۲۵ آهنگ از برترین آهنگ‌های تاریخ موسیقی ترنس را نیز معرفی کنیم. با ما در دنیای موسیقی در این سفر موسیقایی همراه باشید.

از نکات تلخ و شیرین این دوران این است که بعضی ناشران نوارها و کاست‌ها را به نام‌هایی عرضه می‌کردند که آهنگسازانی به این نام وجود نداشتند و اصلا آلبومی به این نام در عرصه جهانی عرضه نشده بود و همچنین بعضا نام آهنگساز برخی قطعات را به اشتباه درج می‌کردند.

تاریخچه موسیقی ترنس

موسیقی ترنس یکی از شاخه‌های موسیقی الکترونیک است و در معرفی آن بدیهی است که باید گریزهای زیادی به کلیت موسیقی الکترونیک و شاخه‌های مختلف آن زد. در این‌جا تلاش شده است تا تاریخچه‌ای مختصر از این سبک از سال‌های اولیه تا به امروز ارائه شود.

ریشه‌ها و زمینه‌های اولیه (دهه ۱۹۸۰)

موسیقی ترنس (Trance)، که در فارسی به «خلسه» هم ترجمه می‌شود، یکی از شاخه‌های مهم موسیقی رقص الکترونیک (EDM) است. این سبک در اوایل دهه ۱۹۹۰ در آلمان شکل گرفت، اما برای رسیدن به ریشه‌های اصلی آن باید به دهه ۱۹۸۰ رفت و رد آن در این دوران پی گرفت. در آن زمان، موسیقی تکنو در دیترویت و موسیقی هاوس در شیکاگو در حال رشد بودند. در اروپا و به ویژه آلمان و بریتانیا، به سرعت این جریان‌ها مورد استقبال قرار گرفت و این تاثیر در آلمان بیشتر بود. در این‌جا ترکیب سنت‌های موسیقی الکترونیک تجربی این کشور، نظیر آثار کلاوس شولتز (Klaus Schulze) و گروه کرافت‌ورک (Kraftwerk)، منجر به شکل‌گیری زمینه‌های اولیه موسیقی ترنس شد. در همین دوره، کلاوس شولتز  با خلق آلبوم ترنسفر (Trancefer) در سال ۱۹۸۱، اثری را به دنیای موسیقی عرضه کرد که بعدها الهام‌بخش نام‌گذاری این سبک نیز شد. واژه «ترنس» به معنای حالت خلسه و تغییر آگاهی است؛ و معرفی حالتی است که موسیقی می‌تواند در شنونده ایجاد کند.

تولد رسمی در فرانکفورت (اوایل دهه ۱۹۹۰)

زادگاه اصلی ترنس را شهر فرانکفورت آلمان می‌دانند. در سال‌های ۱۹۹۲ و ۱۹۹۳، دی‌جی‌ها و تهیه‌کنندگان آلمانی شروع به ساخت قطعاتی کردند که از تکنو و هاوس الهام گرفته بود، اما تمرکز بیشتری بر ملودی و فضاهای احساسی داشت. گروه دنس تو ترنس (Dance 2 Trance) و پروژه‌هایی مانند جم اند اسپون (Jam & Spoon) از نخستین نام‌های مطرح این دوره بودند. ترنس اولیه فضایی مینیمال اما هیپنوتیزم‌کننده داشت. ضرباهنگ نسبتا سریع بین ۱۲۰ تا ۱۴۰ BPM و تکرار ملودی‌های کوتاه باعث می‌شد شنونده به حالتی شبیه مراقبه یا خلسه برسد و همین ویژگی خیلی زود باعث تمایز این سبک ازتکنو و هاوس شد.

گسترش در اروپا و بریتانیا (میانه‌ی دهه ۱۹۹۰)

در میانه دهه ۹۰، گستره موسیقی ترنس از مرزهای آلمان فراتر رفت و در بریتانیا، هلند و بلژیک محبوبیت پیدا کرد و پایگاه اصلی این سبک از آلمان خارج شد و باشگاه‌های شبانه در لندن و ایبیزا (Ibiza) به پایگاه‌های اصلی این موسیقی تبدیل شدند. در این دوره، پراگرسیو ترنس (Progressive Trance) شکل گرفت؛ سبکی که با هنرمندانی چون ساشا (Sasha) و جان دیگوید (John Digweed) شناخته می‌شود. این شاخه، ترنس را پیچیده‌تر و عمیق‌تر کرد و آن را به تجربه‌ای طولانی‌تر و داستان‌گو و روایی بدل ساخت. هم‌زمان، در هلند دی‌جی‌هایی چون تیستو (Tiësto)، فری کارستن (Ferry Corsten) و آرمین ون بورن (Armin van Buuren) فعالیت خود را آغاز کردند و هلند به‌تدریج به مرکز اصلی ترنس در جهان تبدیل شد.

دوران طلایی (اواخر دهه ۱۹۹۰ تا اوایل ۲۰۰۰)

این دوره را می‌توان اوج شکوفایی ترنس دانست. قطعاتی نظیر ریمیکس تیستو از آهنگ آداجو برای سازهای زهی (Adagio For Strings) که از آثار ساموئل باربر (Samuel Barber) آهنگساز آمریکایی اوایل قرن بیستم است و قطعه برای یک فرشته (For An Angel) از پل ون دایک (Paul van Dyk) به نمادهایی در سطح جهان بدل شدند. در این دوران جشنواره‌های بزرگ مثل Love Parade در برلین و Trance Energy در هلند صدها هزار نفر را گرد هم می‌آوردند. ویژگی مهم این دوران، ترکیب ترنس با احساسات حماسی و ملودی‌های پرشور بود. Tiesto، Armin van Buuren، Paul Oakenfold و Above & Beyond  به ستاره‌های جهانی پرفروغ این سبک تبدیل شدند. ترنس دیگر فقط موسیقی کلاب نبود و می‌شد آن را قامت یک فرهنگ جهانی بدل دید.

شاخه‌ها و تنوع‌طلبی (۲۰۰۰-۲۰۱۰)

به مانند هر سبک دیگری، هم‌زمان با گسترش محبوبیت، ترنس نیز توسعه پیدا کرد و شاخه‌های مختلفی در آن ظهور کرد. از جمله سبک‌هایی که در ادامه به عنوان زیرمجموعه موسیقی ترنس مطرح شدند، می‌توان به آپلیفتینگ ترنس (Uplifting Trance)، وکال ترنس (Vocal Trance)، سای ترنس (Psytrance) و پراگرسیو ترنس (Progressive Trance) اشاره کرد. این تنوع در سبک و حالت موسیقی باعث شد تا ترنس در سراسر جهان شنوندگانی متفاوت و با سلایق گوناگون پیدا کند و این سبک در نقاط مختلف دنیا شنیده شود، از کلاب‌های اروپا تا سواحل گوا در هند.

رسانه‌ها و جهانی‌شدن

دهه ۲۰۰۰ با ظهور اینترنت و رادیوهای آنلاین، ترنس بیش از پیش جهانی شد. برنامه رادیویی A State of Trance (ASOT)  به میزبانی Armin van Buuren از سال ۲۰۰۱ آغاز شد و به یکی از مهم‌ترین رسانه‌های این سبک بدل گشته است که هنوز و پس از گذشت بیش از دو دهه همچنان به فعالیت خود ادامه می‌دهد. این برنامه میلیون‌ها شنونده در سراسر جهان داشت و هر هفته تازه‌ترین قطعات ترنس را معرفی می‌کند. این برنامه  و شخص آرمین ون بورن نقش به‌سازی در مطرح شدن و ادامه این سبک داشته است و در فستیوال‌های معتبر موسیقی الکترونیک، یک استیج جدا برای A State of Trance در نظر گرفته می‌گیرند. در جشنواره‌هایی چون Tomorrowland و Ultra Music Festival ترنس در کنار دیگر سبک‌های EDM همواره یکی از سبک‌های اصلی پرطرفدار است.

چالش‌ها و تغییرات (۲۰۱۰–۲۰۲۰)

با رشد سبک‌های دیگر EDM مانند Big Room، Dubstep و Future Bass،  ترنس در دهه ۲۰۱۰ کمی از کانون توجه فاصله گرفت. برخی منتقدان معتقد بودند که فرمول‌های تکراری باعث کاهش نوآوری شده است و صد البته ظهور سرویس‌های استریم موسیقی که باعث تغییر نگاه به موسیقی شده‌اند، نیز بی تاثیر نبوده است. با این حال، جامعه وفادار طرفداران ترنس همچنان پرشور باقی ماند. در این دوره، زیرسبک‌هایی چون تک ترنس (Tech Trance) که تلفیق تکنو و ترنس است و سای ترنس محبوبیت بیشتری پیدا کردند و هنرمندانی نظیر وینی ویچی (Vini Vici) توانستند نسل جدیدی از مخاطبان را جذب کنند.

موسیقی ترنس در ایران

در ایران، موسیقی ترنس از دهه ۱۳۷۰ خورشیدی به‌طور غیررسمی وارد شد. بسیاری از علاقه‌مندان از طریق نوارها و سی‌دی‌های وارداتی با آن آشنا شدند. از نکات تلخ و شیرین این دوران این است که بعضی ناشران نوارها و کاست‌ها را به نام‌هایی عرضه می‌کردند که آهنگسازانی به این نام وجود نداشتند و اصلا آلبومی به این نام در عرصه جهانی عرضه نشده بود و همچنین بعضا نام آهنگساز برخی قطعات را به اشتباه درج می‌کردند. سری آلبوم‌های رودخانه وحشی و سیب وحشی از این دست هستند. نام سیاوش قمیشی گاهی به‌عنوان یکی از نخستین کسانی که در آثارش از عناصر ترنس بهره گرفت، ذکر می‌شود. در سال‌های بعد، دی‌جی‌ها و تهیه‌کنندگان ایرانی در فضای مجازی شروع به تولید و انتشار آثار ترنس کردند، هرچند محدودیت‌های رسمی مانع از برگزاری جشنواره‌های بزرگ شد.

وضعیت امروز و آینده موسیقی ترنس

امروز ترنس دیگر تنها یک سبک موسیقی نیست؛ یک فرهنگ جهانی است. جشنواره‌های اختصاصی ترنس مانند Transmission در پراگ یا Dreamstate در آمریکا همچنان سالانه محل حضور هزاران نفر از سرتاسر جهان هستند. هنرمندانی چون آرمین ون بورن، اباو اند بیاند (Above & Beyond) و مارکوس شولز (Markus Schulz) از زمره پرچم‌داران این سبک در دوران کنونی هستند. ترنس در دهه ۲۰۲۰ به سمت ترکیب با ژانرهای دیگر حرکت کرده است: از تلفیق با موسیقی ارکسترال گرفته تا همکاری با خوانندگان پاپ. همچنین، با رشد پلتفرم‌های استریم و شبکه‌های اجتماعی، نسل جدیدی از تهیه‌کنندگان مستقل توانسته‌اند آثار خود را به گوش جهانیان برسانند.

ترنس نه فقط یک موسیقی برای رقص، بلکه یک سفر ذهنی و احساسی است؛ پلی میان تکنولوژی و روح انسان و همین خصیصه وجه تمایز آن با دیگر سبک‌های موسیقی EDM است.

ساختار موسیقی ترنس

به مانند هر سبک دیگری، موسیقی ترنس نیز ساختار خاص خود را دارد که با آن می‌توان آن را دیگر سبک‌ها متمایز کرد. در این بخش به سراغ بررسی تکنیکی این سبک و شناخت آن از نظر ضرباهنگ و ریتم، ملودی و هارمونی، فرم و ساختار کلی و ابزارها و صداها، دینامیک کلی آن و همچنین مضمون و فضای آثار آن می‌رویم. در پایان نیز شاخه‌های اصلی این سبک را به صورت خلاصه معرفی می‌کنیم. امیدواریم این توضیح خلاصه بتواند آشنایی موجزی برای مخاطبان موسیقی به همراه داشته باشد.

ساختار موسیقی ترنس بر پایه ریتم ثابت، ملودی‌های تکرارشونده، فرم تدریجی و اوج‌های احساسی بنا شده است. هر قطعه مانند سفری است که شنونده را از مقدمه‌ای ساده به اوجی عظیم می‌برد و سپس آرام بازمی‌گرداند. ابزارهای الکترونیک، افکت‌ها و تکنیک‌های لایه‌گذاری همه در خدمت این هدف‌اند: ایجاد خلسه، سرخوشی و تجربه‌ای جمعی. به همین دلیل است که ترنس را می‌توان نه فقط یک سبک موسیقی بلکه یک معماری صوتی مبتنی بر آگاهی و حس معرفی کرد.

ضرباهنگ و ریتم

ترنس معمولا در بازه ۱۲۵ تا ۱۵۰ ضرب در دقیقه (BPM) ساخته می‌شود. این سرعت، نه به تندی درامد اند بیس (Drum and bass) است و نه به آرامی داون‌تمپو (Downtempo)؛ بلکه جایی میانه قرار می‌گیرد که هم برای رقص مناسب است و هم برای ایجاد حالت خلسه. به صورت کلی ضرباهنگ و ریتم ترنس را می‌توان این‌گونه توضیح داد:

- کیک درام چهار ضربی (Four-on-the-floor): هر میزان، ضرب اصلی با کیک درام پررنگ می‌شود. این ویژگی از هاوس و تکنو به ارث رسیده است.

- های‌هت (Hi-Hat) و پرکاشن (Percussion): معمولا به صورت تکرارشونده و لایه‌لایه اضافه می‌شوند تا در طول قطعه حس حرکت و پیش‌روی ایجاد کنند.

- بیس‌لاین (Bassline): بیس در ترنس اغلب ساده اما پرقدرت است , بیشتر نقش ستون فقرات را دارد تا ملودی مستقل.

ملودی و هارمونی

یکی از تفاوت‌های اصلی ترنس با تکنو یا هاوس، تاکید بر ملودی است. خلاصه تاثیر ملودی بر این سبک را می‌توان گونه شرح داد:

- عبارات کوتاه و تکرارشونده: ملودی‌ها معمولا در قالب موتیف‌های ساده و تکرارشونده ساخته می‌شوند. همین تکرار باعث ایجاد حالت هیپنوتیمزکننده می‌شود.

- آرپژها: استفاده از آرپژهای سریعی مثل با سینث‌سایزر Roland JP-8000 یکی از امضاهای صوتی ترنس است.

- هارمونی ساده اما احساسی: بیشتر قطعات ترنس از آکوردهای ماژور یا مینور ساده استفاده می‌کنند، اما با تغییر تدریجی و طولانی، بار عاطفی شدیدی ایجاد می‌کنند.

فرم و ساختار کلی قطعه

یک قطعه ترنس معمولا بین ۷ تا ۱۰ دقیقه طول دارد. این زمان طولانی به آهنگساز اجازه می‌دهد تا شنونده را به سفری تدریجی ببرد. البته در دوران کنونی به واسطه تاثیر سرویس‌های استریم موسیقی، این زمان کاهش پیدا کرده است که باعث فشرده‌تر شدن فرم کلی شده است. ساختار رایج یک آهنگ ترنس شامل بخش‌های زیر است:

۱. مقدمه (Intro): مقدمه با هدف آماده‌سازی شنونده و دی‌جی برای میکس، با کیک درام یا بیس‌لاین ساده آغاز می‌شود و به صورت تدریجی لایه‌های پرکاشن، افکت‌های و پدها به آن اضافه می‌شود.

۲. بیلدآپ (Build-Up): در این مرحله به تدریج تنش و انرژی قطعه افزایش می‌یابد، ملودی‌ها و آرپژها وارد می‌شوند و فیلترها و افکت‌ها شدت می‌گیرند.

۳. بریک‌داون (Breakdown): در مرحله سوم درام‌ها و بیس ناگهان حذف می‌شوند و تنها پدها، ملودی‌ها یا وکال باقی می‌مانند. این بخش فضایی‌ترین و احساسی‌ترین لحظه‌ی قطعه است.

۴. کلایمکس یا دراپ (Climax/Drop): پس از سکوت یا آرامش مرحله بریک‌داون، همه‌چیز با شدت انفجاری بازمی‌گردد و شنونده به اوج انرژی می‌رسد. این لحظه همان چیزی است که در جشنواره‌ها باعث شور و شعف و شادی جمعی می‌شود.

۵. اوترو (Outro): در مرحله اوترو یا پایانی، به تدریج و آرام، لایه‌ها حذف می‌شوند. قطعه آماده پایان یا رسیدن به میکس با آهنگ بعدی می‌شود.

ابزارها و صداها

ترنس به‌شدت وابسته به تکنولوژی است و این امر برای سبک در گستره موسیقی الکترونیک و EDM بدیهی است. ابزارهای اصلی در این سبک عبارت‌اند از:

- سینث‌سایزرها: از گذشته تا به امروز، سینث‌سایزرها (سینتی‌سایزرها) را می‌توان به عنوان قلب ترنس معرفی کرد؛ از مدل‌های سخت‌افزاری کلاسیک مانند Roland JP-8000 تا نرم‌افزارهای مدرن.

- ماشین درام (Drum Machine): برای تولید کیک، های‌هت و پرکاشن.

- سکوئنسر (Sequencer) و ایستگاه‌های صدای دیجیتال (DAW یا Digital Audio Workstations): برای تنظیم نظیم و لایه‌گذاری.

- افکت‌ها: ریورب (Reverb)، دیلی (Delay)، فیلتر (Filter) و فلنجر (Flanger) برای ایجاد فضاهای اثیری و روح‌بخش.

دینامیک و حرکت

ترنس بر پایه حرکت تدریجی ساخته می‌شود. برخلاف پاپ که تغییرات سریع دارد، در ترنس همه‌چیز آرام و لایه‌به‌لایه تغییر می‌کند و همین تغییر تدریجی باعث می‌شود شنونده در طول زمان به حالت خلسه فرو رود.

- اتوماسیون (Automation): تغییر تدریجی فیلترها و ولوم‌ها.

- لایه‌بندی (Layering): اضافه و کم کردن لایه‌ها برای ایجاد تنش و رهایی.

- جریان انرژی (Energy Flow): قطعه مثل یک موج بالا می‌رود، می‌شکند و دوباره آرام می‌شود.

وکال در ترنس

در بسیاری از زیرشاخه‌های موسیقی ترنس و به خصوص Vocal Trance، خواننده نقش مهمی دارد. وکال‌ها معمولا زنانه و با تن اثیری هستند. متن ترانه‌ها اغلب درباره عشق، امید یا تجربه‌های روحانی است. وکال‌ها در بریک‌داون می‌درخشند و سپس با کلایمکس ترکیب می‌شوند.

اثر روانی و فلسفه ساختاری موسیقی ترنس

ساختار ترنس فقط یک قالب موسیقایی نیست؛ بلکه هدفی روانی را نیز دنبال می‌کند. تکرار و تدریج باعث ورود شنونده به حالت مدیتیشن می‌شود. بریک‌داون و کلایمکس مانند دم و بازدم عمل می‌کنند؛ تنش و رهایی. طولانی بودن قطعه به شنونده فرصت می‌دهد تا در موسیقی غرق شود. در نهایت این ساختار عمدا طراحی شده تا چیزی فراتر از سرگرمی صرف، تجربه‌ای جمعی و روحانی ایجاد کند.

شاخه‌های مهم موسیقی ترنس

همان‌طور که پیش‌تر در تاریخچه موسیقی ترنس گفته شد، هر سبکی با گذر زمان و ورود افراد و افکار مختلف، گسترش پیدا می‌کند و تنوع می‌یابد. ترنس نیز از این قاعده مستثنی نیست و با گذر زمان تغییرات مهمی در آن شکل گرفت که بعضی از این تغییرات در نهایت به شکل‌گیری شاخه‌های مختلف موسیقی ترنس ختم شد. زیرشاخه‌های ترنس، ساختار کلی این سبک را در خود دارند، اما در خصیصه‌هایی بعضا بنیادین تفاوت‌های محسوسی با هم دارند. در ادامه با شاخه‌های اصلی این سبک آشنا می‌شویم.

- پراگرسیو ترنس (Progressive Trance): این شاخه ادامه مسیر مینیمال و عمیق این موسیقی است با تمرکز تدریجی بر فضاسازی. قطعات این سبک طولانی‌تر از دیگر شاخه‌ها هستند و در آن تمرکز زیادی بر فضاسازی و عمق‌دهی وجود دارد. این قطعات بیشتر برای سفر ذهنی و شنیداری ساخته می‌شوند تا اوج‌های ناگهانی و انفجاری.

- آپلیفتینگ ترنس (Uplifting Trance): این شاخه با ملودی‌های پرانرژی و فضای مثبت و احساسی و حماسی شناخته می‌شود و چهره‌هایی نظیر آرمین ون بورن و علی اند فیلا (Aly & Fila) از چهره‌های شاخص آن هستند. ملودی‌های درخشان و کلایمکس‌ها و اوج‌های شکوهمند این سبک محبوبیت زیادی در جشنواره‌ها دارند.

- وکال ترنس (Vocal Trance): در این زیرسبک موسیقی ترنس با صدای خوانندگان پاپ و الکترونیک تلفیق شده است. آهنگ سکوت (Silence) از دلریوم (Delerium) و سارا مک‌لاکلان (Sarah McLachlan) یکی از نمونه‌های مشهور وکال ترنس است. وکال‌های اثیری‌بخش (اغلب زنانه) و متن‌های که عموما محتوایی در مورد عشق، امید یا تجربه‌های فردی و روحانی دارند، شاخصه وکال ترنس هستند.

- سای ترنس (Psytrance): شاخه‌ای از این سبک است که فضایی سایکدلیک دارد و از فرهنگ‌های شرقی نظیر هند الهام گرفته است و با جشنواره‌های فضای باز پیوند خورده است. این سبک ریتم و بیس‌لاین‌های پیچیده‌ای دارد و تمرکز زیادی بر سفر ذهنی و درونی دارد. گوا ترنس (Goa Trance) یکی از حالات موسیقی سای ترنس است که ریشه آن به سواحال گوا در هند بازمی‌گردد و رنگ‌آمیزی شرقی و ریتم‌های تکرارشونده دارد.

- تک ترنس (Tech Trance): در این شاخه سختی و مینیمالیسم تکنو با ملودی‌های ترنس ترکیب می‌شوند و فضای آن بیشتر تاریک و صنعتی (Industrial) است.

- هارد ترنس (Hard Trance): این سبک سرعت بالاتر، بیس سنگین‌تر و انرژی تندتری دارد و در دهه ۹۰ در آلمان محبوبیت بسیار زیادی داشت.

- سبک‌های تلفیقی: همچنین موسیقی ترنس با دیگر سبک‌ها نیز تلفیق می‌شود که از جمله آن‌ها می‌توان به آثار سایبینت (Psybient) و ... اشاره کرد.

جمع‌بندی

این مطلب به پایان رسید، در این مطلب تلاش شد تا خلاصه‌ای گذرا از تاریخ این سبک و همچنین هنرمندان برتر آن ارائه شود. همچنین در این مطلب به صورت خلاصه ساختار کلی این سبک و شاخه‌ها و تاثیر آن مورد بحث قرار گرفت. امیدواریم این مطلب به شما در شناخت این سبک کمک کرده باشد.

نظر شما در مورد موسیقی ترنس چیست؟ به نظر شما بهترین آهنگ‌های تاریخ این سبک، چه آثاری هستند؟ شما چه خاطره‌ای از این سبک دارید؟ شما می‌توانید بهترین آهنگ‌های تاریخ موسیقی ترنس را از لینک پایین صفحه گوش بدهید یا آن‌ها را دانلود کنید.